Thầy Quốc Vượng
Thầy Quốc Vượng

Vì sao khi đo góc và đo thời gian lại dùng đơn vị đo theo hệ cơ số 60?

Đăng lúc: . Đã xem 903 - Người đăng bài viết: Đỗ Thị Thu Huyền
Chuyên mục : Toán vui
Đơn vị đo thời gian là giờ, đơn vị đo góc là độ, nhìn bề ngoài chúng không hề có mối liên quan gì với nhau. Thế tại sao chúng lại được chia thành các đơn vị nhỏ có tên gọi giống nhau là phút và giây? Tại sao chúng lại sử dụng cùng hệ đếm cơ số 60?
Vì sao khi đo góc và đo thời gian lại dùng đơn vị đo theo hệ cơ số 60?

Vì sao khi đo góc và đo thời gian lại dùng đơn vị đo theo hệ cơ số 60?

Nghiên cữu kĩ hơn một chút ta sẽ thấy hai loại đơn vị đo lường này quả có mối liên hệ hết sức mật thiết với nhau. Ngay từ thòi cổ đại, do nhu cầu của lao động sản xuất, con người phải nghiên cứu thiên văn và đặt ra lịch pháp và vì vậy có sự đụng chạm tự nhiên vói việc đo góc và đo thòi gian. Khi nghiên cứu sự thay đổi đêm ngày, ngưòi ta phải quan sát sự chuyển động tự quay của trái đất. Và rõ ràng góc của chuyển động tự quay và thòi gian là có liên quan mật thiết vói nhau. Vì trong lịch pháp người ta cần độ chính xác rất cao trong khi đó đơn vị đo “giờ” và đơn vị đo "độ” là rất lớn nên cần phải tìm các đơn vị đo nhỏ hơn. Các đơn vị nhỏ hơn để đo thòi gian và góc phải có tính chất chung là:

Đơn vị nhỏ này phải có bội số là: 1/2; 1/3; 1/4; 1/5; 1/6. Nếu lấy 1/60 làm đơn vị thì hoàn toàn đáp ứng được  yêu cầu đó.
Ví dụ
  • 1/2 chính là 30 lần của 1/60;
  • 1/3 là 20 lần của 1/60
  • 1/4 là 15 lần của 1/60..
Trong toán học ngưòi ta chọn đơn vị 1/60 gọi là “phút" và kí hiệu ' (dùng cho đo góc) và ph hoặc min (dùng cho đo
thòi gian) và dùng đơn vị 1/60 của phút là “giây”, kí hiệu " (dùng cho đo góc) và s (dùng cho đo thời gian). Thời gian và góc đều lấy phút và giây làm các đơn vị nhỏ là vì thế.

Dùng các đon vị hệ đếm cơ số 60 trong nhiều trường hợp cũng có nhiều thuận lợi. Ví dụ số 1/3 nếu dùng hệ đếm thập phân thì phải biểu diễn thành một số lẻ vô hạn, trong khi dùng hệ đếm cơ số 60 thì được biểu diễn bằng một số nguyên.

Hệ đếm cơ số 60 đã được các nhà khoa học trên thế giới dùng trong thiên văn và lịch pháp và còn được duy trì cho đến ngày nay.

Nguồn tin: Trích sách 10 vạn câu hỏi vì sao Toán học
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 5 trong 1 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
Được đánh giá 5/5

Ý kiến bạn đọc

Mã an toàn:   Mã chống spamThay mới